Skip to content

2025 年全国硕士研究生入学统一考试(数学二)试题与解析

一、选择题

第 1~10 小题,每小题 5 分,共 50 分。下列每小题给出的四个选项中,只有一项符合题目要求。

1

设函数 z=z(x,y)z = z\left( x, y \right)z+lnzyxet2 dt=0z + \ln z - \int_{y}^{x} e^{-t^{2}} \mathrm{~d} t = 0 确定,则 zx+zy=\frac{\partial z}{\partial x} + \frac{\partial z}{\partial y} =

  • A. zz+1(ex2ey2)\frac{z}{z + 1}\left( e^{-x^{2}} - e^{-y^{2}} \right)

  • B. zz+1(ex2+ey2)\frac{z}{z + 1}\left( e^{-x^{2}} + e^{-y^{2}} \right)

  • C. zz+1(ex2ey2)-\frac{z}{z + 1}\left( e^{-x^{2}} - e^{-y^{2}} \right)

  • D. zz+1(ex2+ey2)-\frac{z}{z + 1}\left( e^{-x^{2}} + e^{-y^{2}} \right)

答案: A

解析: 原式两边分别对 xxyy 求导,得 zx+1zzxex2=0\frac{\partial z}{\partial x} + \frac{1}{z}\frac{\partial z}{\partial x} - e^{-x^{2}} = 0zy+1zzy+ey2=0\frac{\partial z}{\partial y} + \frac{1}{z}\frac{\partial z}{\partial y} + e^{-y^{2}} = 0.

两式相加得 zx+zy=zz+1(ex2ey2)\frac{\partial z}{\partial x} + \frac{\partial z}{\partial y} = \frac{z}{z + 1}\left( e^{-x^{2}} - e^{-y^{2}} \right).

2

已知函数 f(x)=0xet2sint dtf\left( x \right) = \int_{0}^{x} e^{t^{2}} \sin t \mathrm{~d} tg(x)=0xet2sint dtsin2xg\left( x \right) = \int_{0}^{x} e^{t^{2}} \sin t \mathrm{~d} t \cdot \sin^{2} x,则

  • A. x=0x = 0f(x)f\left( x \right) 的极值点,也是 g(x)g\left( x \right) 的极值点.

  • B. x=0x = 0f(x)f\left( x \right) 的极值点,(0,0)\left( 0, 0 \right) 是曲线 y=g(x)y = g\left( x \right) 的拐点.

  • C. x=0x = 0f(x)f\left( x \right) 的极值点,(0,0)\left( 0, 0 \right) 是曲线 y=f(x)y = f\left( x \right) 的拐点.

  • D. (0,0)\left( 0, 0 \right) 是曲线 y=f(x)y = f\left( x \right) 的极值点,也是曲线 y=g(x)y = g\left( x \right) 的拐点.

答案: B

解析: f(x)=ex2sinxf^{\prime}\left( x \right) = e^{x^{2}} \sin xf(x)=2xex2sinx+ex2cosxf^{\prime\prime}\left( x \right) = 2x e^{x^{2}} \sin x + e^{x^{2}} \cos x.

f(0)=0f^{\prime}\left( 0 \right) = 0f(0)=1>0f^{\prime\prime}\left( 0 \right) = 1 > 0, 所以 x=0x = 0f(x)f\left( x \right) 的极值点,但不是拐点.

g(x)=ex2sinxsin2x+0xet2sint dt2sinxcosxg^{\prime}\left( x \right) = e^{x^{2}} \sin x \cdot \sin^{2} x + \int_{0}^{x} e^{t^{2}} \sin t \mathrm{~d} t \cdot 2 \sin x \cos x.

可得 g(0)=0g^{\prime}\left( 0 \right) = 0g(0)=0g^{\prime\prime}\left( 0 \right) = 0,且继续求导得 g(0)=6>0g^{\prime\prime\prime}\left( 0 \right) = 6 > 0.

所以 (0,0)\left( 0, 0 \right) 是曲线 y=g(x)y = g\left( x \right) 的拐点.

3

如果对微分方程 y2ay+(a+2)y=0y^{\prime\prime} - 2a y^{\prime} + \left( a + 2 \right) y = 0 的任一解 y(x)y\left( x \right),反常积分 0+y(x) dx\int_{0}^{+\infty} y\left( x \right) \mathrm{~d} x 均收敛,那么 aa 的取值范围是

  • A. (2,1]\left( -2, -1 \right]

  • B. (,1]\left( -\infty, -1 \right]

  • C. (2,0)\left( -2, 0 \right)

  • D. (,0)\left( -\infty, 0 \right)

答案: C

解析: 特征方程为 r22ar+(a+2)=0r^{2} - 2a r + \left( a + 2 \right) = 0.

要使任一解对应的反常积分都收敛,需两个特征根都小于 00.于是 r1r2=a+2>0r_{1} r_{2} = a + 2 > 0r1+r2=2a<0r_{1} + r_{2} = 2a < 0.

2<a<0-2 < a < 0.

4

设函数 f(x)f\left( x \right)g(x)g\left( x \right)x=0x = 0 的某去心邻域内有定义且恒不为零.若当 x0x \to 0 时,f(x)f\left( x \right)g(x)g\left( x \right) 的高阶无穷小,则当 x0x \to 0 时,

  • A. f(x)+g(x)=O(g(x))f\left( x \right) + g\left( x \right) = O\left( g\left( x \right) \right).

  • B. f(x)g(x)=o(f2(x))f\left( x \right) g\left( x \right) = o\left( f^{2}\left( x \right) \right).

  • C. f(x)=o(eg(x)1)f\left( x \right) = o\left( e^{g\left( x \right)} - 1 \right).

  • D. f(x)=o(g2(x))f\left( x \right) = o\left( g^{2}\left( x \right) \right).

答案: C

解析: 由题意,f(x)=o(g(x))f\left( x \right) = o\left( g\left( x \right) \right).

对 A, limx0f(x)+g(x)g(x)=limx0f(x)g(x)+1=1\lim_{x \to 0} \frac{f\left( x \right) + g\left( x \right)}{g\left( x \right)} = \lim_{x \to 0} \frac{f\left( x \right)}{g\left( x \right)} + 1 = 1, 故 A 不正确.

对 B, limx0f(x)g(x)f2(x)=limx0g(x)f(x)=+\lim_{x \to 0} \frac{f\left( x \right) g\left( x \right)}{f^{2}\left( x \right)} = \lim_{x \to 0} \frac{g\left( x \right)}{f\left( x \right)} = +\infty, 故 B 不正确.

对 C, limx0f(x)eg(x)1=limx0f(x)g(x)g(x)eg(x)1=0\lim_{x \to 0} \frac{f\left( x \right)}{e^{g\left( x \right)} - 1} = \lim_{x \to 0} \frac{f\left( x \right)}{g\left( x \right)} \cdot \frac{g\left( x \right)}{e^{g\left( x \right)} - 1} = 0, 故 C 正确.

对 D, f(x)g2(x)=f(x)g(x)1g(x)\frac{f\left( x \right)}{g^{2}\left( x \right)} = \frac{f\left( x \right)}{g\left( x \right)} \cdot \frac{1}{g\left( x \right)},为未定式,故 D 不正确.

5

设函数 f(x,y)f\left( x, y \right) 连续,则 22 dx4x22f(x,y) dy=\int_{-2}^{2} \mathrm{~d} x \int_{4 - x^{2}}^{2} f\left( x, y \right) \mathrm{~d} y =

  • A. 04[24yf(x,y) dx+4y2f(x,y) dx] dy\int_{0}^{4} \left[ \int_{-2}^{-\sqrt{4 - y}} f\left( x, y \right) \mathrm{~d} x + \int_{\sqrt{4 - y}}^{2} f\left( x, y \right) \mathrm{~d} x \right] \mathrm{~d} y

  • B. 04[24yf(x,y) dx+4y2f(x,y) dx] dy\int_{0}^{4} \left[ \int_{-2}^{\sqrt{4 - y}} f\left( x, y \right) \mathrm{~d} x + \int_{\sqrt{4 - y}}^{2} f\left( x, y \right) \mathrm{~d} x \right] \mathrm{~d} y

  • C. 04[24yf(x,y) dx+24yf(x,y) dx] dy\int_{0}^{4} \left[ \int_{-2}^{-\sqrt{4 - y}} f\left( x, y \right) \mathrm{~d} x + \int_{2}^{\sqrt{4 - y}} f\left( x, y \right) \mathrm{~d} x \right] \mathrm{~d} y

  • D. 204 dy4y2f(x,y) dx2 \int_{0}^{4} \mathrm{~d} y \int_{\sqrt{4 - y}}^{2} f\left( x, y \right) \mathrm{~d} x

答案: A

解析: 积分区域由 y=4x2y = 4 - x^{2}y=2y = 2 确定.改变积分次序后,对每个 y[0,4]y \in \left[ 0, 4 \right],对应的 xx 分别落在 [2,4y]\left[ -2, -\sqrt{4 - y} \right][4y,2]\left[ \sqrt{4 - y}, 2 \right].

故原式等于 04[24yf(x,y) dx+4y2f(x,y) dx] dy\int_{0}^{4} \left[ \int_{-2}^{-\sqrt{4 - y}} f\left( x, y \right) \mathrm{~d} x + \int_{\sqrt{4 - y}}^{2} f\left( x, y \right) \mathrm{~d} x \right] \mathrm{~d} y.

6

设单位质点 PPQQ 分别位于点 (0,0)\left( 0, 0 \right)(0,1)\left( 0, 1 \right) 处,PP 从点 (0,0)\left( 0, 0 \right) 出发沿 xx 轴正向移动,记 GG 为引力常量,则当质点 PP 移动到点 (1,0)\left( 1, 0 \right) 时,克服质点 QQ 的引力所做的功为

  • A. 01Gx2+1 dx\int_{0}^{1} \frac{G}{x^{2} + 1} \mathrm{~d} x

  • B. 01Gx(x2+1)32 dx\int_{0}^{1} \frac{Gx}{\left( x^{2} + 1 \right)^{\frac{3}{2}}} \mathrm{~d} x

  • C. 01G(x2+1)32 dx\int_{0}^{1} \frac{G}{\left( x^{2} + 1 \right)^{\frac{3}{2}}} \mathrm{~d} x

  • D. 01G(x+1)(x2+1)32 dx\int_{0}^{1} \frac{G\left( x + 1 \right)}{\left( x^{2} + 1 \right)^{\frac{3}{2}}} \mathrm{~d} x

答案: B

解析:PP 位于 (x,0)\left( x, 0 \right) 时,QPQ P 的距离为 x2+1\sqrt{x^{2} + 1},引力大小为 Gx2+1\frac{G}{x^{2} + 1}.

沿运动方向的分力为 Gx2+1xx2+1\frac{G}{x^{2} + 1} \cdot \frac{x}{\sqrt{x^{2} + 1}}.

故所做的功为 01Gx(x2+1)32 dx\int_{0}^{1} \frac{Gx}{\left( x^{2} + 1 \right)^{\frac{3}{2}}} \mathrm{~d} x.

7

设函数 f(x)f\left( x \right) 连续,给出下列四个条件:

limx0f(x)f(0)x\lim_{x \to 0} \frac{\left| f\left( x \right) \right| - f\left( 0 \right)}{x} 存在;

limx0f(x)f(0)x\lim_{x \to 0} \frac{f\left( x \right) - \left| f\left( 0 \right) \right|}{x} 存在;

limx0f(x)x\lim_{x \to 0} \frac{\left| f\left( x \right) \right|}{x} 存在;

limx0f(x)f(0)x\lim_{x \to 0} \frac{\left| f\left( x \right) \right| - \left| f\left( 0 \right) \right|}{x} 存在.

其中能得到 “f(x)f\left( x \right)x=0x = 0 处可导” 的条件的个数是

  • A. 1

  • B. 2

  • C. 3

  • D. 4

答案: D

解析: 对于①:若极限存在,由连续性知 f(0)=f(0)\left| f\left( 0 \right) \right| = f\left( 0 \right),故 f(0)0f\left( 0 \right) \ge 0.

  • f(0)>0f\left( 0 \right) > 0,则 x=0x = 0 的某邻域内有 f(x)>0f\left( x \right) > 0,于是 f(x)=f(x)\left| f\left( x \right) \right| = f\left( x \right),从而 ff00 处可导.
  • f(0)=0f\left( 0 \right) = 0,则①化为 limx0f(x)x\lim_{x \to 0} \frac{\left| f\left( x \right) \right|}{x} 存在,与③同理可推出 ff00 处可导.

对于②:由连续性知 f(0)=f(0)f\left( 0 \right) = \left| f\left( 0 \right) \right|,故 limx0f(x)f(0)x\lim_{x \to 0} \frac{f\left( x \right) - f\left( 0 \right)}{x} 存在, 所以 ff00 处可导.

对于③:若 limx0f(x)x=A\lim_{x \to 0} \frac{\left| f\left( x \right) \right|}{x} = A 存在,则连续性推出 f(0)=0f\left( 0 \right) = 0. 于是 limx0+f(x)x=A\lim_{x \to 0^{+}} \frac{f\left( x \right)}{x} = Alimx0f(x)x=A\lim_{x \to 0^{-}} \frac{f\left( x \right)}{x} = -A. 又因两侧极限必须相等,得 A=AA = -A,故 A=0A = 0. 所以 limx0f(x)f(0)x=limx0f(x)x=0\lim_{x \to 0} \frac{f\left( x \right) - f\left( 0 \right)}{x} = \lim_{x \to 0} \frac{f\left( x \right)}{x} = 0, 即 ff00 处可导.

对于④:

  • f(0)>0f\left( 0 \right) > 0,则邻域内 f(x)=f(x)\left| f\left( x \right) \right| = f\left( x \right),于是可导;
  • f(0)=0f\left( 0 \right) = 0,则化为③;
  • f(0)<0f\left( 0 \right) < 0,则邻域内 f(x)=f(x)\left| f\left( x \right) \right| = -f\left( x \right),于是 limx0f(x)f(0)x\lim_{x \to 0} \frac{f\left( x \right) - f\left( 0 \right)}{x} 也存在.

故四个条件都能推出 f(x)f\left( x \right)x=0x = 0 处可导.

8

设矩阵 A=(1202a000b)\boldsymbol{A} = \begin{pmatrix} 1 & 2 & 0 \\ 2 & a & 0 \\ 0 & 0 & b \end{pmatrix} 有一个正特征值和两个负特征值,则

  • A. a>4a > 4b>0b > 0

  • B. a<4a < 4b>0b > 0

  • C. a>4a > 4b<0b < 0

  • D. a<4a < 4b<0b < 0

答案: D

解析: λEA=(bλ)[λ2(a+1)λ+a4]\left| \lambda \boldsymbol{E} - \boldsymbol{A} \right| = \left( b - \lambda \right)\left[ \lambda^{2} - \left( a + 1 \right)\lambda + a - 4 \right].

二次因式对应的两个根一正一负,故其常数项满足 a4<0a - 4 < 0,即 a<4a < 4.

此时二次因式已经给出一个正根、一个负根.又矩阵总共有一个正特征值和两个负特征值,所以第三个特征值 bb 必须小于 00.

9

下列矩阵中,可以经过若干初等变换得到矩阵 (110100120000)\begin{pmatrix} 1 & 1 & 0 & 1 \\ 0 & 0 & 1 & 2 \\ 0 & 0 & 0 & 0 \end{pmatrix} 的是

  • A. (110112132314)\begin{pmatrix} 1 & 1 & 0 & 1 \\ 1 & 2 & 1 & 3 \\ 2 & 3 & 1 & 4 \end{pmatrix}

  • B. (110111251113)\begin{pmatrix} 1 & 1 & 0 & 1 \\ 1 & 1 & 2 & 5 \\ 1 & 1 & 1 & 3 \end{pmatrix}

  • C. (100101030100)\begin{pmatrix} 1 & 0 & 0 & 1 \\ 0 & 1 & 0 & 3 \\ 0 & 1 & 0 & 0 \end{pmatrix}

  • D. (112312232346)\begin{pmatrix} 1 & 1 & 2 & 3 \\ 1 & 2 & 2 & 3 \\ 2 & 3 & 4 & 6 \end{pmatrix}

答案: B

解析: 对 B 作初等行变换: (110111251113)(110100120000)\begin{pmatrix} 1 & 1 & 0 & 1 \\ 1 & 1 & 2 & 5 \\ 1 & 1 & 1 & 3 \end{pmatrix} \to \begin{pmatrix} 1 & 1 & 0 & 1 \\ 0 & 0 & 1 & 2 \\ 0 & 0 & 0 & 0 \end{pmatrix}.

10

设 3 阶矩阵 A\boldsymbol{A}B\boldsymbol{B} 满足 r(AB)=r(BA)+1r\left( \boldsymbol{A}\boldsymbol{B} \right) = r\left( \boldsymbol{B}\boldsymbol{A} \right) + 1,则

  • A. 方程组 (A+B)x=0\left( \boldsymbol{A} + \boldsymbol{B} \right)\boldsymbol{x} = 0 只有零解.

  • B. 方程组 Ax=0\boldsymbol{A}\boldsymbol{x} = 0 与方程组 Bx=0\boldsymbol{B}\boldsymbol{x} = 0 均只有零解.

  • C. 方程组 Ax=0\boldsymbol{A}\boldsymbol{x} = 0 与方程组 Bx=0\boldsymbol{B}\boldsymbol{x} = 0 没有公共非零解.

  • D. 方程组 ABAx=0\boldsymbol{A}\boldsymbol{B}\boldsymbol{A}\boldsymbol{x} = 0 与方程组 BABx=0\boldsymbol{B}\boldsymbol{A}\boldsymbol{B}\boldsymbol{x} = 0 有公共非零解.

答案: D

解析:A=(111111000)\boldsymbol{A} = \begin{pmatrix} 1 & 1 & 1 \\ -1 & -1 & -1 \\ 0 & 0 & 0 \end{pmatrix}B=(111111111)\boldsymbol{B} = \begin{pmatrix} 1 & 1 & 1 \\ 1 & 1 & 1 \\ 1 & 1 & 1 \end{pmatrix}.

AB=(333333000)\boldsymbol{A}\boldsymbol{B} = \begin{pmatrix} 3 & 3 & 3 \\ -3 & -3 & -3 \\ 0 & 0 & 0 \end{pmatrix}BA=(000000000)\boldsymbol{B}\boldsymbol{A} = \begin{pmatrix} 0 & 0 & 0 \\ 0 & 0 & 0 \\ 0 & 0 & 0 \end{pmatrix}.

r(AB)=1r\left( \boldsymbol{A}\boldsymbol{B} \right) = 1r(BA)=0r\left( \boldsymbol{B}\boldsymbol{A} \right) = 0,满足题设.

(A+B)x=0\left( \boldsymbol{A} + \boldsymbol{B} \right)\boldsymbol{x} = 0 有非零解,故 A 错; Ax=0\boldsymbol{A}\boldsymbol{x} = 0Bx=0\boldsymbol{B}\boldsymbol{x} = 0 都有非零解,故 B 错; 且这两个方程组有公共非零解,故 C 错.

因此选 D.


二、填空题

第 11~16 小题,每小题 5 分,共 30 分。

11

1+ax(2x+a) dx=ln2\int_{1}^{+\infty} \frac{a}{x\left( 2x + a \right)} \mathrm{~d} x = \ln 2,则 a=a = ________.

答案: 22

解析: ax(2x+a)=1x22x+a\frac{a}{x\left( 2x + a \right)} = \frac{1}{x} - \frac{2}{2x + a}.

1+ax(2x+a) dx=ln2x2x+a1+=ln2+a2\int_{1}^{+\infty} \frac{a}{x\left( 2x + a \right)} \mathrm{~d} x = \left. \ln \frac{2x}{2x + a} \right|_{1}^{+\infty} = \ln \left| \frac{2 + a}{2} \right|.

ln2+a2=ln2\ln \left| \frac{2 + a}{2} \right| = \ln 22+a2=2\left| \frac{2 + a}{2} \right| = 2.

解得 a=2a = 2a=6a = -6.当 a=6a = -6 时,被积函数在区间 [1,+)\left[ 1, +\infty \right) 内有奇点,积分发散.

a=2a = 2.

12

曲线 y=x33x2+13y = \sqrt[3]{x^{3} - 3x^{2} + 1} 的渐近线方程为 ________.

答案: y=x1y = x - 1

解析: 显然无水平渐近线与垂直渐近线.

limx+yx=limx+x33x2+13x=1\lim_{x \to +\infty} \frac{y}{x} = \lim_{x \to +\infty} \frac{\sqrt[3]{x^{3} - 3x^{2} + 1}}{x} = 1

limx+(yx)=limx+(x33x2+13x)=1\lim_{x \to +\infty} \left( y - x \right) = \lim_{x \to +\infty} \left( \sqrt[3]{x^{3} - 3x^{2} + 1} - x \right) = -1.

所以有斜渐近线 y=x1y = x - 1.

13

limn1n2[ln1n+2ln2n++(n1)lnn1n]=\lim_{n \to \infty} \frac{1}{n^{2}} \left[ \ln \frac{1}{n} + 2 \ln \frac{2}{n} + \cdots + \left( n - 1 \right) \ln \frac{n - 1}{n} \right] = ________.

答案: 14-\frac{1}{4}

解析: 原式可写为 limnk=1n1knlnkn1n\lim_{n \to \infty} \sum_{k = 1}^{n - 1} \frac{k}{n} \ln \frac{k}{n} \cdot \frac{1}{n}.

它是函数 xlnxx \ln x 在区间 [0,1]\left[ 0, 1 \right] 上的黎曼和,因此 limnk=1n1knlnkn1n=01xlnx dx=14\lim_{n \to \infty} \sum_{k = 1}^{n - 1} \frac{k}{n} \ln \frac{k}{n} \cdot \frac{1}{n} = \int_{0}^{1} x \ln x \mathrm{~d} x = -\frac{1}{4}.

14

已知函数 y=y(x)y = y\left( x \right){x=ln(1+2t),2t1y+t2eu2 du=0\left\{ \begin{aligned} x &= \ln \left( 1 + 2t \right), \\ 2t - \int_{1}^{y + t^{2}} e^{-u^{2}} \mathrm{~d} u &= 0 \end{aligned} \right. 确定,则 dydxx=0=\left. \frac{\mathrm{d} y}{\mathrm{d} x} \right|_{x = 0} = ________.

答案: ee

解析:t=0t = 0,代入方程得 y=1y = 1.

对方程 2t1y+t2eu2 du=02t - \int_{1}^{y + t^{2}} e^{-u^{2}} \mathrm{~d} u = 0 关于 tt 求导,得 2e(y+t2)2(dydt+2t)=02 - e^{-\left( y + t^{2} \right)^{2}}\left( \frac{\mathrm{d} y}{\mathrm{d} t} + 2t \right) = 0.

代入 t=0t = 0y=1y = 1,得 dydtt=0=2e\left. \frac{\mathrm{d} y}{\mathrm{d} t} \right|_{t = 0} = 2e.

dxdt=21+2t\frac{\mathrm{d} x}{\mathrm{d} t} = \frac{2}{1 + 2t},故 dxdtt=0=2\left. \frac{\mathrm{d} x}{\mathrm{d} t} \right|_{t = 0} = 2.

所以 dydxx=0=dydtt=0dxdtt=0=e\left. \frac{\mathrm{d} y}{\mathrm{d} x} \right|_{x = 0} = \frac{\left. \frac{\mathrm{d} y}{\mathrm{d} t} \right|_{t = 0}}{\left. \frac{\mathrm{d} x}{\mathrm{d} t} \right|_{t = 0}} = e.

15

微分方程 (2y3x)dx+(2x5y)dy=0\left( 2y - 3x \right) \mathrm{d} x + \left( 2x - 5y \right) \mathrm{d} y = 0 满足条件 y(1)=1y\left( 1 \right) = 1 的解为 ________.

答案: 5y24xy+3x2=45y^{2} - 4xy + 3x^{2} = 4

解析: dydx=2y3x5y2x=2yx35yx2\frac{\mathrm{d} y}{\mathrm{d} x} = \frac{2y - 3x}{5y - 2x} = \frac{2 \frac{y}{x} - 3}{5 \frac{y}{x} - 2}.

yx=u\frac{y}{x} = u,则 y=uxy = ux,从而 u+xdudx=2u35u2u + x \frac{\mathrm{d} u}{\mathrm{d} x} = \frac{2u - 3}{5u - 2}.

化简得 5u25u24u+3du=1xdx\frac{5u - 2}{5u^{2} - 4u + 3} \mathrm{d} u = -\frac{1}{x} \mathrm{d} x.

两边积分可得 5u24u+3=Cx25u^{2} - 4u + 3 = \frac{C}{x^{2}}.

5y24xy+3x2=C5y^{2} - 4xy + 3x^{2} = C.

y(1)=1y\left( 1 \right) = 1C=4C = 4.

故所求解为 5y24xy+3x2=45y^{2} - 4xy + 3x^{2} = 4.

16

设矩阵 A=(α1,α2,α3,α4)\boldsymbol{A} = \left( \boldsymbol{\alpha}_{1}, \boldsymbol{\alpha}_{2}, \boldsymbol{\alpha}_{3}, \boldsymbol{\alpha}_{4} \right).若 α1\boldsymbol{\alpha}_{1}α2\boldsymbol{\alpha}_{2}α3\boldsymbol{\alpha}_{3} 线性无关,且 α1+α2=α3+α4\boldsymbol{\alpha}_{1} + \boldsymbol{\alpha}_{2} = \boldsymbol{\alpha}_{3} + \boldsymbol{\alpha}_{4},则方程组 Ax=α1+4α4\boldsymbol{A}\boldsymbol{x} = \boldsymbol{\alpha}_{1} + 4\boldsymbol{\alpha}_{4} 的通解为 ________.

答案: x=k(1111)+(1004)\boldsymbol{x} = k \begin{pmatrix} 1 \\ 1 \\ -1 \\ -1 \end{pmatrix} + \begin{pmatrix} 1 \\ 0 \\ 0 \\ 4 \end{pmatrix}

解析:α1+α2=α3+α4\boldsymbol{\alpha}_{1} + \boldsymbol{\alpha}_{2} = \boldsymbol{\alpha}_{3} + \boldsymbol{\alpha}_{4}α4=α1+α2α3\boldsymbol{\alpha}_{4} = \boldsymbol{\alpha}_{1} + \boldsymbol{\alpha}_{2} - \boldsymbol{\alpha}_{3}.

r(A)=r(α1,α2,α3)=3r\left( \boldsymbol{A} \right) = r\left( \boldsymbol{\alpha}_{1}, \boldsymbol{\alpha}_{2}, \boldsymbol{\alpha}_{3} \right) = 3.

于是齐次方程组 Ax=0\boldsymbol{A}\boldsymbol{x} = \boldsymbol{0} 的基础解系只有一个线性无关向量,且 (1,1,1,1)T\left( 1, 1, -1, -1 \right)^{\mathrm{T}} 是其一个解.

(1,0,0,4)T\left( 1, 0, 0, 4 \right)^{\mathrm{T}} 是方程组 Ax=α1+4α4\boldsymbol{A}\boldsymbol{x} = \boldsymbol{\alpha}_{1} + 4\boldsymbol{\alpha}_{4} 的一个特解.

故通解为 x=k(1111)+(1004)\boldsymbol{x} = k \begin{pmatrix} 1 \\ 1 \\ -1 \\ -1 \end{pmatrix} + \begin{pmatrix} 1 \\ 0 \\ 0 \\ 4 \end{pmatrix}.


三、解答题

第 17~22 小题,共 70 分。解答应写出必要的文字说明、证明过程或演算步骤。

17

(本题满分 10 分)

计算 011(x+1)(x22x+2) dx\int_{0}^{1} \frac{1}{\left( x + 1 \right)\left( x^{2} - 2x + 2 \right)} \mathrm{~d} x.

解:1(1+x)(x22x+2)=a1+x+bx+cx22x+2\frac{1}{\left( 1 + x \right)\left( x^{2} - 2x + 2 \right)} = \frac{a}{1 + x} + \frac{bx + c}{x^{2} - 2x + 2}.

比较系数得 {a+b=0,2a+b+c=0,2a+c=1\left\{ \begin{aligned} a + b &= 0, \\ -2a + b + c &= 0, \\ 2a + c &= 1 \end{aligned} \right.

解得 a=15a = \frac{1}{5}b=15b = -\frac{1}{5}c=35c = \frac{3}{5}.

故原式 =01[15(1+x)+15x+35x22x+2] dx= \int_{0}^{1} \left[ \frac{1}{5\left( 1 + x \right)} + \frac{-\frac{1}{5}x + \frac{3}{5}}{x^{2} - 2x + 2} \right] \mathrm{~d} x

=15ln(1+x)011501x3x22x+2 dx= \frac{1}{5}\ln \left( 1 + x \right)\Big|_{0}^{1} - \frac{1}{5} \int_{0}^{1} \frac{x - 3}{x^{2} - 2x + 2} \mathrm{~d} x

=15ln215[12011x22x+2d(x22x+2)012x22x+2 dx]= \frac{1}{5}\ln 2 - \frac{1}{5} \left[ \frac{1}{2} \int_{0}^{1} \frac{1}{x^{2} - 2x + 2} \mathrm{d} \left( x^{2} - 2x + 2 \right) - \int_{0}^{1} \frac{2}{x^{2} - 2x + 2} \mathrm{~d} x \right]

=15ln2110ln(x22x+2)01+25011(x1)2+1 dx= \frac{1}{5}\ln 2 - \frac{1}{10}\ln \left( x^{2} - 2x + 2 \right)\Big|_{0}^{1} + \frac{2}{5} \int_{0}^{1} \frac{1}{\left( x - 1 \right)^{2} + 1} \mathrm{~d} x

=15ln2110(0ln2)+25arctan(x1)01= \frac{1}{5}\ln 2 - \frac{1}{10}\left( 0 - \ln 2 \right) + \frac{2}{5}\arctan \left( x - 1 \right)\Big|_{0}^{1}

=15ln2+110ln2+25(0+π4)= \frac{1}{5}\ln 2 + \frac{1}{10}\ln 2 + \frac{2}{5}\left( 0 + \frac{\pi}{4} \right)

=310ln2+π10= \frac{3}{10}\ln 2 + \frac{\pi}{10}.

18

(本题满分 12 分)

设函数 f(x)f\left( x \right)x=0x = 0 处连续,且 limx0xf(x)e2sinx+1ln(1+x)+ln(1x)=3\lim_{x \to 0} \frac{x f\left( x \right) - e^{2 \sin x} + 1}{\ln \left( 1 + x \right) + \ln \left( 1 - x \right)} = -3,证明 f(x)f\left( x \right)x=0x = 0 处可导,并求 f(0)f^{\prime}\left( 0 \right).

解:ln(1+x)+ln(1x)=ln(1x2)\ln \left( 1 + x \right) + \ln \left( 1 - x \right) = \ln \left( 1 - x^{2} \right), 可将已知极限写为 3=limx0xf(x)e2sinx+1x2-3 = \lim_{x \to 0} \frac{x f\left( x \right) - e^{2 \sin x} + 1}{-x^{2}}.

进一步化为 3=limx0f(x)+1e2sinxxx-3 = \lim_{x \to 0} \frac{f\left( x \right) + \frac{1 - e^{2 \sin x}}{x}}{-x}.

由于 limx01e2sinxx=2\lim_{x \to 0} \frac{1 - e^{2 \sin x}}{x} = -2, 又由 f(x)f\left( x \right)x=0x = 0 处连续,可知 f(0)=2f\left( 0 \right) = 2.

于是 3=limx0x[f(x)f(0)]+2xe2sinx+1x2-3 = \lim_{x \to 0} \frac{x\left[ f\left( x \right) - f\left( 0 \right) \right] + 2x - e^{2 \sin x} + 1}{-x^{2}}

=limx0f(x)f(0)x+limx02xe2sinx+1x2= -\lim_{x \to 0} \frac{f\left( x \right) - f\left( 0 \right)}{x} + \lim_{x \to 0} \frac{2x - e^{2 \sin x} + 1}{-x^{2}}

=limx0f(x)f(0)x+limx022cosxe2sinx2x= -\lim_{x \to 0} \frac{f\left( x \right) - f\left( 0 \right)}{x} + \lim_{x \to 0} \frac{2 - 2 \cos x \cdot e^{2 \sin x}}{-2x}

=limx0f(x)f(0)x+limx01cosx+cosx(1e2sinx)x= -\lim_{x \to 0} \frac{f\left( x \right) - f\left( 0 \right)}{x} + \lim_{x \to 0} \frac{1 - \cos x + \cos x \left( 1 - e^{2 \sin x} \right)}{-x}

=limx0f(x)f(0)x+2= -\lim_{x \to 0} \frac{f\left( x \right) - f\left( 0 \right)}{x} + 2.

limx0f(x)f(0)x=5\lim_{x \to 0} \frac{f\left( x \right) - f\left( 0 \right)}{x} = 5.

所以 f(x)f\left( x \right)x=0x = 0 处可导,且 f(0)=5f^{\prime}\left( 0 \right) = 5.

19

(本题满分 12 分)

设函数 f(x,y)f\left( x, y \right) 可微且满足 df(x,y)=2xeydx+ey(x2y1)dy\mathrm{d} f\left( x, y \right) = -2x e^{-y} \mathrm{d} x + e^{-y}\left( x^{2} - y - 1 \right) \mathrm{d} yf(0,0)=2f\left( 0, 0 \right) = 2,求 f(x,y)f\left( x, y \right),并求 f(x,y)f\left( x, y \right) 的极值.

解: 由题意知 fx(x,y)=2xeyf_{x}^{\prime}\left( x, y \right) = -2x e^{-y}fy(x,y)=ey(x2y1)f_{y}^{\prime}\left( x, y \right) = e^{-y}\left( x^{2} - y - 1 \right).

xx 积分得 f(x,y)=2xey dx=x2ey+C(y)f\left( x, y \right) = \int -2x e^{-y} \mathrm{~d} x = -x^{2} e^{-y} + C\left( y \right).

于是 fy(x,y)=x2ey+C(y)=ey(x2y1)f_{y}^{\prime}\left( x, y \right) = x^{2} e^{-y} + C^{\prime}\left( y \right) = e^{-y}\left( x^{2} - y - 1 \right).

C(y)=(y+1)eyC^{\prime}\left( y \right) = -\left( y + 1 \right)e^{-y}, 从而 C(y)=(y+2)ey+CC\left( y \right) = \left( y + 2 \right)e^{-y} + C.

所以 f(x,y)=x2ey+(y+2)ey+Cf\left( x, y \right) = -x^{2} e^{-y} + \left( y + 2 \right)e^{-y} + C.

f(0,0)=2f\left( 0, 0 \right) = 2C=0C = 0.

f(x,y)=x2ey+(y+2)eyf\left( x, y \right) = -x^{2} e^{-y} + \left( y + 2 \right)e^{-y}.

{fx(x,y)=2xey=0,fy(x,y)=ey(x2y1)=0\left\{ \begin{aligned} f_{x}^{\prime}\left( x, y \right) &= -2x e^{-y} = 0, \\ f_{y}^{\prime}\left( x, y \right) &= e^{-y}\left( x^{2} - y - 1 \right) = 0 \end{aligned} \right. 得驻点 (0,1)\left( 0, -1 \right).

再求二阶偏导: fxx(x,y)=2eyf_{xx}^{\prime\prime}\left( x, y \right) = -2e^{-y}fxy(x,y)=2xeyf_{xy}^{\prime\prime}\left( x, y \right) = 2x e^{-y}fyy(x,y)=ey(x2y1)eyf_{yy}^{\prime\prime}\left( x, y \right) = -e^{-y}\left( x^{2} - y - 1 \right) - e^{-y}.

在点 (0,1)\left( 0, -1 \right) 处, A=2eA = -2eB=0B = 0C=eC = -e, 故 ACB2>0AC - B^{2} > 0,且 A<0A < 0.

所以 (0,1)\left( 0, -1 \right) 为极大值点,极大值为 f(0,1)=ef\left( 0, -1 \right) = e.

20

(本题满分 12 分)

已知平面有界区域 D={(x,y)x2+y24x, x2+y24y}D = \left\{ \left( x, y \right) \mid x^{2} + y^{2} \le 4x,\ x^{2} + y^{2} \le 4y \right\},计算 D(xy)2dxdy\iint_{D} \left( x - y \right)^{2} \mathrm{d} x \mathrm{d} y.

解: 由区域关于直线 y=xy = x 对称,记第一部分区域为 D1D_{1},则 D(xy)2dxdy=2D1(x2+y22xy)dxdy\iint_{D} \left( x - y \right)^{2} \mathrm{d} x \mathrm{d} y = 2 \iint_{D_{1}} \left( x^{2} + y^{2} - 2xy \right) \mathrm{d} x \mathrm{d} y.

作极坐标变换 x=rcosθx = r \cos \thetay=rsinθy = r \sin \theta.

在区域 D1D_{1} 上有 0θπ40 \le \theta \le \frac{\pi}{4}0r4sinθ0 \le r \le 4 \sin \theta.

于是 D(xy)2dxdy=20π4 dθ04sinθ(r22r2cosθsinθ)r dr\iint_{D} \left( x - y \right)^{2} \mathrm{d} x \mathrm{d} y = 2 \int_{0}^{\frac{\pi}{4}} \mathrm{~d} \theta \int_{0}^{4 \sin \theta} \left( r^{2} - 2r^{2} \cos \theta \sin \theta \right) r \mathrm{~d} r

=1280π4(sin4θ2cosθsin5θ) dθ= 128 \int_{0}^{\frac{\pi}{4}} \left( \sin^{4} \theta - 2 \cos \theta \sin^{5} \theta \right) \mathrm{~d} \theta

=128[0π4(1cos2θ2)2 dθ13sin6θ0π4]= 128 \left[ \int_{0}^{\frac{\pi}{4}} \left( \frac{1 - \cos 2\theta}{2} \right)^{2} \mathrm{~d} \theta - \frac{1}{3}\sin^{6} \theta \Big|_{0}^{\frac{\pi}{4}} \right]

=128[140π4(12cos2θ+cos22θ) dθ124]= 128 \left[ \frac{1}{4} \int_{0}^{\frac{\pi}{4}} \left( 1 - 2 \cos 2\theta + \cos^{2} 2\theta \right) \mathrm{~d} \theta - \frac{1}{24} \right]

=128[14(π4sin2θ0π4)+120π2cos2t dt124]= 128 \left[ \frac{1}{4} \left( \frac{\pi}{4} - \sin 2\theta \Big|_{0}^{\frac{\pi}{4}} \right) + \frac{1}{2} \int_{0}^{\frac{\pi}{2}} \cos^{2} t \mathrm{~d} t - \frac{1}{24} \right]

=128(3π32724)= 128 \left( \frac{3\pi}{32} - \frac{7}{24} \right)

=12π1123= 12\pi - \frac{112}{3}.

21

(本题满分 12 分)

设函数 f(x)f\left( x \right) 在区间 (a,b)\left( a, b \right) 内可导,证明:导函数 f(x)f^{\prime}\left( x \right)(a,b)\left( a, b \right) 内严格单调递增的充分必要条件是:对 (a,b)\left( a, b \right) 内任意的 x1x_{1}x2x_{2}x3x_{3},当 x1<x2<x3x_{1} < x_{2} < x_{3} 时,有 f(x2)f(x1)x2x1<f(x3)f(x2)x3x2\frac{f\left( x_{2} \right) - f\left( x_{1} \right)}{x_{2} - x_{1}} < \frac{f\left( x_{3} \right) - f\left( x_{2} \right)}{x_{3} - x_{2}}.

解: 必要性:由拉格朗日中值定理,存在 ξ1(x1,x2)\xi_{1} \in \left( x_{1}, x_{2} \right)ξ2(x2,x3)\xi_{2} \in \left( x_{2}, x_{3} \right),使得

f(x2)f(x1)x2x1=f(ξ1)\frac{f\left( x_{2} \right) - f\left( x_{1} \right)}{x_{2} - x_{1}} = f^{\prime}\left( \xi_{1} \right)f(x3)f(x2)x3x2=f(ξ2)\frac{f\left( x_{3} \right) - f\left( x_{2} \right)}{x_{3} - x_{2}} = f^{\prime}\left( \xi_{2} \right).

由于 f(x)f^{\prime}\left( x \right)(a,b)\left( a, b \right) 内严格单调递增,且 ξ1<ξ2\xi_{1} < \xi_{2},故 f(ξ1)<f(ξ2)f^{\prime}\left( \xi_{1} \right) < f^{\prime}\left( \xi_{2} \right).

于是 f(x2)f(x1)x2x1<f(x3)f(x2)x3x2\frac{f\left( x_{2} \right) - f\left( x_{1} \right)}{x_{2} - x_{1}} < \frac{f\left( x_{3} \right) - f\left( x_{2} \right)}{x_{3} - x_{2}}.

充分性:任取 c1<c2c_{1} < c_{2},其中 c1,c2(a,b)c_{1}, c_{2} \in \left( a, b \right).对任意满足 c1<x<c2c_{1} < x < c_{2}xx,由题设有 f(c1)f(a)c1a<f(x)f(c1)xc1<f(c2)f(x)c2x<f(b)f(c2)bc2\frac{f\left( c_{1} \right) - f\left( a \right)}{c_{1} - a} < \frac{f\left( x \right) - f\left( c_{1} \right)}{x - c_{1}} < \frac{f\left( c_{2} \right) - f\left( x \right)}{c_{2} - x} < \frac{f\left( b \right) - f\left( c_{2} \right)}{b - c_{2}}.

特别地,只需利用 f(c1)f(a)c1a<f(x)f(c1)xc1<f(c2)f(x)c2x\frac{f\left( c_{1} \right) - f\left( a \right)}{c_{1} - a} < \frac{f\left( x \right) - f\left( c_{1} \right)}{x - c_{1}} < \frac{f\left( c_{2} \right) - f\left( x \right)}{c_{2} - x} 并分别令 xc1+x \to c_{1}^{+}xc2x \to c_{2}^{-},得

f(c1)f(c2)f(c1)c2c1f(c2)f^{\prime}\left( c_{1} \right) \le \frac{f\left( c_{2} \right) - f\left( c_{1} \right)}{c_{2} - c_{1}} \le f^{\prime}\left( c_{2} \right).

f(x)f^{\prime}\left( x \right)(a,b)\left( a, b \right) 上单调递增.再结合题设中的严格不等号,可排除在某子区间上恒等的情形,因此 f(x)f^{\prime}\left( x \right)(a,b)\left( a, b \right) 上严格单调递增.

22

(本题满分 12 分)

已知矩阵 A=(41211121a)\boldsymbol{A} = \begin{pmatrix} 4 & 1 & -2 \\ 1 & 1 & 1 \\ -2 & 1 & a \end{pmatrix}B=(k00060000)\boldsymbol{B} = \begin{pmatrix} k & 0 & 0 \\ 0 & 6 & 0 \\ 0 & 0 & 0 \end{pmatrix} 合同.

  1. aa 的值及 kk 的取值范围;
  2. 若存在正交矩阵 Q\boldsymbol{Q},使得 QTAQ=B\boldsymbol{Q}^{\mathrm{T}} \boldsymbol{A} \boldsymbol{Q} = \boldsymbol{B},求 kkQ\boldsymbol{Q}.

解: (1)因为 A\boldsymbol{A}B\boldsymbol{B} 合同,所以它们有相同的惯性指标.又由 B\boldsymbol{B} 可知存在零特征值,因此 A\boldsymbol{A} 也有零特征值,从而 A=0\left| \boldsymbol{A} \right| = 0.

计算得 a=4a = 4.此时 A\boldsymbol{A} 的特征值为 336600,故 A\boldsymbol{A} 有两个正特征值和一个零特征值.由合同保持惯性知 k>0k > 0.

(2)若存在正交矩阵 Q\boldsymbol{Q},使得 QTAQ=B\boldsymbol{Q}^{\mathrm{T}} \boldsymbol{A} \boldsymbol{Q} = \boldsymbol{B},则 B\boldsymbol{B}A\boldsymbol{A} 的正交相似对角化结果.由于 B\boldsymbol{B} 的对角元已固定为 kk6600,故必有 k=3k = 3.

a=4a = 4 时,分别求特征值对应的特征向量:

λ1=3\lambda_{1} = 3 时,由 (3EA)x=0\left( 3\boldsymbol{E} - \boldsymbol{A} \right)\boldsymbol{x} = \boldsymbol{0},可取 ξ1=(111)\boldsymbol{\xi}_{1} = \begin{pmatrix} 1 \\ 1 \\ 1 \end{pmatrix}.

λ2=6\lambda_{2} = 6 时,由 (6EA)x=0\left( 6\boldsymbol{E} - \boldsymbol{A} \right)\boldsymbol{x} = \boldsymbol{0},可取 ξ2=(101)\boldsymbol{\xi}_{2} = \begin{pmatrix} -1 \\ 0 \\ 1 \end{pmatrix}.

λ3=0\lambda_{3} = 0 时,由 (0EA)x=0\left( 0\boldsymbol{E} - \boldsymbol{A} \right)\boldsymbol{x} = \boldsymbol{0},可取 ξ3=(121)\boldsymbol{\xi}_{3} = \begin{pmatrix} 1 \\ -2 \\ 1 \end{pmatrix}.

将其单位化,得 q1=13(111)\boldsymbol{q}_{1} = \frac{1}{\sqrt{3}} \begin{pmatrix} 1 \\ 1 \\ 1 \end{pmatrix}q2=12(101)\boldsymbol{q}_{2} = \frac{1}{\sqrt{2}} \begin{pmatrix} -1 \\ 0 \\ 1 \end{pmatrix}q3=16(121)\boldsymbol{q}_{3} = \frac{1}{\sqrt{6}} \begin{pmatrix} 1 \\ -2 \\ 1 \end{pmatrix}.

于是 Q=(q1,q2,q3)=(13121613026131216)\boldsymbol{Q} = \left( \boldsymbol{q}_{1}, \boldsymbol{q}_{2}, \boldsymbol{q}_{3} \right) = \begin{pmatrix} \frac{1}{\sqrt{3}} & -\frac{1}{\sqrt{2}} & \frac{1}{\sqrt{6}} \\ \frac{1}{\sqrt{3}} & 0 & -\frac{2}{\sqrt{6}} \\ \frac{1}{\sqrt{3}} & \frac{1}{\sqrt{2}} & \frac{1}{\sqrt{6}} \end{pmatrix}.